Anlaşmalı Boşanma Davaları
Eşlerin boşanma ve sonuçları üzerinde uzlaştığı durumlarda protokolün hazırlanması, dilekçenin verilmesi ve duruşmanın takibi. Görüşmeler randevu ile yapılır.

Anlaşma, iyi yazılmış bir protokolle anlam kazanır
Anlaşmalı boşanma, Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesinin üçüncü fıkrasında düzenlenmiştir. Evlilik en az bir yıl sürmüşse ve eşler birlikte başvurur ya da bir eş diğerinin açtığı davayı kabul ederse, evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır.
Hâkim, eşleri bizzat dinleyerek iradelerini serbestçe açıkladıklarına kanaat getirmeli ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumuna ilişkin düzenlemeyi uygun bulmalıdır. Bu nedenle protokolün eksiksiz, açık ve uygulanabilir yazılması, sonradan çıkabilecek uyuşmazlıkların önüne geçer.
Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma
Boşanma davası iki şekilde yürür. Eşlerin anlaşıp anlaşamadığı, dosyanın süresini ve izlenecek yolu belirler.
Anlaşmalı boşanma
TMK md.166/3
- Şart
- Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalı; eşler birlikte başvurmalı veya biri diğerinin davasını kabul etmeli.
- Belge
- Boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu protokolle düzenlenir.
- Duruşma
- Eşler hâkim huzurunda bizzat dinlenir; hâkim protokolü uygun bulursa boşanmaya karar verir.
- Süre
- Genellikle tek duruşmada sonuçlanır; mahkemenin iş yüküne göre değişir.
Çekişmeli boşanma
TMK md.161-166
- Şart
- Kanunda sayılan boşanma sebeplerinden birinin varlığı ileri sürülür ve ispatlanır.
- Belge
- Dava dilekçesi, cevap ve deliller; tanık, yazışma ve belgeler.
- Duruşma
- Ön inceleme, tahkikat ve tanık dinlenmesi gibi birden fazla duruşma yapılır.
- Süre
- Delillerin ve tanıkların durumuna göre daha uzun sürer.
Konu başlıkları
Anlaşmalı boşanma protokolünde düzenlenen başlıca konular.
Boşanma protokolü
Protokol, eşlerin boşanma ve sonuçları hakkında vardıkları uzlaşmanın yazılı hâlidir. Nafaka, velayet, kişisel ilişki, tazminat, mal ve eşya paylaşımı açık ve uygulanabilir biçimde yazılmalıdır. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatine göre düzenlemede değişiklik yapabilir; değişikliğin taraflarca kabulü hâlinde boşanmaya karar verilir.
Dayanak: TMK md.166/3
Velayet ve kişisel ilişki
Ortak çocuk varsa velayetin hangi eşe verileceği ve diğer ebeveynle kişisel ilişkinin gün ve saatleri belirlenir. Velayet düzenlemesinde çocuğun üstün yararı esas alınır.
Dayanak: TMK md.182, 323
Nafaka
Çocuk için iştirak nafakası ile boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eş için yoksulluk nafakası protokolde düzenlenebilir. Miktar, ödeme günü ve artış yöntemi açıkça yazılmalıdır.
Dayanak: TMK md.175, 182
Mal, ziynet ve eşya paylaşımı
Ziynet eşyası, ev eşyası, araç ve taşınmazlar ile mal rejiminin tasfiyesine ilişkin anlaşma protokole yazılabilir. Hangi alacakların saklı tutulduğu ya da karşılıklı olarak vazgeçildiği açıkça belirtilmelidir.
Dayanak: TMK md.202 vd.
Duruşma
Eşler duruşmada hâkim tarafından bizzat dinlenir. Avukatla takip edilen dosyalarda da eşlerin duruşmada hazır bulunması gerekir.
Dayanak: TMK md.166/3
Kararın kesinleşmesi
Gerekçeli kararın tebliğinden sonra kanun yolu süresi geçince ya da taraflar kanun yolundan feragat edince karar kesinleşir ve nüfus kayıtlarına işlenir.
Dayanak: HMK md.345
Dosya nasıl ilerler
Her dosya farklıdır; genel akış şöyledir.
Gerekli belgeler
- Eşlerin kimlik belgeleri
- Nüfus kayıt örneği
- Evlilik tarihini gösteren belge
- İmzalı boşanma protokolü
- Çocuklar varsa doğum ve okul bilgileri
- Taşınmaz, araç ve diğer mallara ilişkin bilgiler
- Nafaka için gelir ve gider durumunu gösteren belgeler
Liste genel bilgi içindir; dosyanın türüne göre değişir. Belgelerin hepsi ilk görüşmede hazır olmak zorunda değildir.
Yasal dayanak
- TMK md.166/3Anlaşmalı boşanma
- TMK md.168Yetkili mahkeme
- TMK md.175Yoksulluk nafakası
- TMK md.182Çocuğun durumu ve iştirak nafakası
- TMK md.202 vd.Mal rejimi
- HMK md.345İstinaf süresi
TMK, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’dur; HMK, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’dur.
Sık sorulan sorular
TMK md.166/3’e göre evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Bir yıldan kısa süren evliliklerde anlaşmalı boşanma yoluna gidilemez; bu durumda çekişmeli boşanma hükümleri uygulanır.
Evet. Hâkim, eşleri bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmelidir. Bu nedenle avukatla takip edilen dosyalarda da eşlerin duruşmada hazır bulunması gerekir.
Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini gözeterek protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir. Bu değişiklikler taraflarca kabul edilirse boşanmaya karar verilir.
Protokolde açıkça vazgeçilmeyen veya saklı tutulan alacaklar için ayrıca dava açılabilir. Bu yüzden protokolde hangi konuların düzenlendiğinin ve hangilerinden vazgeçildiğinin açıkça yazılması önemlidir.
Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık istinaf süresi geçince karar kesinleşir. Taraflar kanun yoluna başvurmaktan feragat ederse kesinleşme daha erken gerçekleşebilir.
Dava aile mahkemesinde açılır; aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bu sıfatla bakar. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri ya da eşlerin davadan önce son altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir (TMK md.168).
İlgili içerikler
Konuyu daha ayrıntılı incelemek isteyenler için.
Diğer çalışma alanlarımız
Büro, bu alanın yanında şu alanlarda da çalışır.
Dosyanızı görüşmek için randevu alın
Hukukçular İş Merkezi, Kat 1, D:104 · Şehitkamil / Gaziantep
Pazartesi – Cuma, 08:00 – 17:00 · Görüşmeler randevu ile
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Ceza Hukuku
İş Hukuku
Gayrimenkul Hukuku
Miras Hukuku
İcra ve İflas Hukuku