Aile ve Boşanma Hukuku
Boşanma, velayet, nafaka ve mal rejimi konularında, dosyanın gerçek durumunu anlayarak sade bir dille yol haritası çıkarırız. Görüşmeler randevu ile yapılır.

Önce dosyanın gerçek durumu
Aile hukuku, evlilik birliğinin kurulması, yürütülmesi ve sona ermesiyle birlikte velayet, nafaka, mal rejimi ve aile içi koruma konularını kapsar. Boşanma kararı çoğu zaman hukuki olduğu kadar duygusal bir süreçtir; bu nedenle önce dosyanın gerçek durumunu anlamak, sonra seçenekleri sakin bir dille ortaya koymak gerekir.
Büromuzda süreç, müvekkilin önceliklerine (çocukların düzeni, barınma, geçim) göre planlanır. Hangi yolun izleneceği, eşlerin anlaşıp anlaşamadığına ve dosyadaki delillere bağlıdır.
Anlaşmalı mı, çekişmeli mi?
İki yolun şartları, süreci ve duruşma düzeni farklıdır. Hangisinin uygun olduğu, eşlerin anlaşıp anlaşamadığına ve dosyadaki delillere göre belirlenir.
Anlaşmalı boşanma
TMK md.166/3
- Şartlar
- Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalı. Eşler birlikte başvurur veya biri dava açar, diğeri davayı kabul eder; boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu üzerinde anlaşırlar.
- Süre
- Anlaşmalı dosyalar genellikle tek celsede sonuçlanabilir. Kesin bir süre söylemek doğru olmaz.
- Duruşma
- Hâkim tarafları bizzat dinler ve anlaşmanın serbest iradeyle yapıldığını kontrol eder.
- Protokol
- Yazılı bir boşanma protokolü hazırlanır. Hâkim uygun bulursa protokol hükme geçirilir.
Çekişmeli boşanma
TMK md.161 vd., md.166
- Şartlar
- Kanundaki boşanma sebeplerinden birine (zina, şiddet, terk vb.) veya evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayanılır. Eşlerin anlaşması aranmaz.
- Süre
- Delil durumuna, duruşma takvimine ve varsa istinaf incelemesine göre değişir; tanık, bilirkişi ve sosyal inceleme gibi aşamalar eklenebilir.
- Duruşma
- Dilekçeler, tensip, ön inceleme ve tahkikat aşamaları izlenir; birden fazla duruşma yapılabilir.
- Protokol
- Protokol yoktur; nafaka, velayet ve diğer talepleri hâkim karara bağlar. Gerekirse dava sürerken tedbir kararları istenir.
Konu başlıkları
Aile hukuku dosyalarında en sık gündeme gelen konuların kısa özeti.
Velayet ve kişisel ilişki
Boşanma kararında hâkim, çocukların velayetini ve velayet kendisine verilmeyen ebeveynin çocukla kişisel ilişkisini düzenler. Velayeti almayan eş, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılır (iştirak nafakası).
Dayanak: TMK md.182
Nafaka
Dava sürerken tedbir nafakası, boşanma sonrasında yoksulluğa düşecek taraf için yoksulluk nafakası talep edilebilir. Yardım nafakası da ayrı bir taleptir. Nafaka tutarı her dosyada olayın özelliklerine göre belirlenir. Nafaka ölçütleri aracına bakın.
Dayanak: TMK md.169, 175
Mal rejimi tasfiyesi
Mal rejimi sözleşmesi yoksa yasal rejim olan edinilmiş mallara katılma uygulanır. Tasfiyede her eşin katılma alacağı ve değer artış payı hesaplanır. Aile konutu için tapuya şerh konulması da talep edilebilir.
Dayanak: TMK md.194, 202 vd., 227, 236
Maddi ve manevi tazminat
Boşanma yüzünden menfaati zedelenen veya kişilik hakkı saldırıya uğrayan eş, koşulları varsa maddi ve manevi tazminat isteyebilir. Talebin koşulları ve kusur durumu dosyaya göre değerlendirilir.
Dayanak: TMK md.174
Soybağı ve evlat edinme
Soybağının tespiti, tanıma, evlat edinme ve nüfus kayıt düzeltme işlemleri için başvuru ve dava süreçleri yürütülür. Boşanma sonrası nafaka, velayet ve kişisel ilişki değişikliği davaları da bu kapsamdadır.
Koruma tedbirleri
Şiddete uğrayan veya uğrama tehlikesi bulunan kişi, 6284 sayılı Kanun kapsamında koruma ve uzaklaştırma tedbiri isteyebilir. Acil tehlike halinde 112’yi arayın.
Dayanak: 6284 sayılı Kanun
Dosya nasıl ilerler
Her dosya farklıdır; genel akış şöyledir.
Gerekli belgeler
- Kimlik belgeleri ve nüfus kayıt örneği
- Evlilik cüzdanı veya evlilik kaydı
- Çocukların nüfus kayıtları
- Gelir durumunu gösteren belgeler
- Tapu, araç ve banka hesap kayıtları
- Konuyla ilgili yazışmalar ve diğer deliller
- Varsa sağlık veya adli rapor
- Varsa daha önce yapılmış protokol ve mahkeme kararları
Liste genel bilgi içindir; dosyanın türüne göre değişir. Belgelerin hepsi ilk görüşmede hazır olmak zorunda değildir.
Yasal dayanak
- md.161 vd.Boşanma sebepleri
- md.164Terk
- md.166Evlilik birliğinin temelinden sarsılması
- md.166/3Anlaşmalı boşanma
- md.169Tedbir nafakası
- md.174Maddi ve manevi tazminat
- md.175Yoksulluk nafakası
- md.182Velayet ve iştirak nafakası
- md.194Aile konutu
- md.202 vd., 227, 236Edinilmiş mallara katılma, değer artış payı
Maddeler Türk Medeni Kanunu’na aittir. Koruma tedbirleri 6284 sayılı Kanun kapsamında yürütülür.
Sık sorulan sorular
Evet. TMK md.166/3’e göre evlilik en az bir yıl sürmüşse, eşlerin birlikte başvurması ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hususunda anlaşmaları hâlinde hâkim boşanmaya karar verebilir. Hâkim, tarafları bizzat dinler ve protokolü uygun bulursa kararı verir.
Süre; davanın anlaşmalı mı çekişmeli mi olduğuna, delil durumuna, duruşma takvimine ve varsa istinaf incelemesine göre değişir. Anlaşmalı dosyalar genellikle tek celsede sonuçlanabilir; çekişmeli dosyalarda tanık, bilirkişi ve sosyal inceleme gibi aşamalar eklenir. Bu nedenle baştan bir süre taahhüt etmek doğru olmaz.
Terk hâli TMK md.164’te düzenlenmiştir. Bu maddeye dayanmak için, ayrı yaşamın haklı bir sebebe dayanmaması ve yapılan ihtara rağmen eşin altı ay içinde geri dönmemesi gerekir. Aynı süreçte barınma ve güvenlik ihtiyacı varsa 6284 sayılı Kanun kapsamında tedbir talep edilebilir.
Eşler arasında mal rejimi sözleşmesi yoksa yasal rejim olan edinilmiş mallara katılma uygulanır (TMK md.202 vd.). Dava açıldığında mal rejimi sona erer ve tasfiye aşamasında her eşin katılma alacağı hesaplanır. Kişisel mallar ile bağış ve miras yoluyla edinilen değerler bu hesabın dışında kalır.
Hayır, nafaka kendiliğinden bağlanmaz; talep edilmesi ve koşullarının bulunması gerekir. Dava sürerken tedbir nafakası (md.169), boşanma sonrasında yoksulluğa düşecek taraf için yoksulluk nafakası (md.175) istenebilir. Hâkim her dosyada tarafların durumunu ayrı ayrı değerlendirir.
Bu, eşlerin boşanma ve sonuçları üzerinde anlaşıp anlaşamadığına bağlıdır. Sitedeki "Hangi boşanma yolu size uygun?" aracı ilk fikir verir; kesin değerlendirme için dosyanın bir avukatla görüşülmesi gerekir.
İlgili içerikler
Konuyu daha ayrıntılı incelemek isteyenler için.
Diğer çalışma alanlarımız
Büro, aile ve boşanma hukukunun yanında şu alanlarda da çalışır.
Dosyanızı görüşmek için randevu alın
Hukukçular İş Merkezi, Kat 1, D:104 · Şehitkamil / Gaziantep
Pazartesi – Cuma, 08:00 – 17:00 · Görüşmeler randevu ile
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Ceza Hukuku
İş Hukuku
Gayrimenkul Hukuku
Miras Hukuku
İcra ve İflas Hukuku